رفتن به بالا
  • جمعه - ۱۹ آذر ۱۳۹۵ - ۱۰:۳۶
  • کد خبر : ۲۳۸۹
  • مشاهده :  498 بازدید
  • چاپ خبر : اهمیت و نقش مبلمان شهری در خدمت رسانی بر شهروندان
%da%a9%db%8c%d8%a7%d9%86%db%8c
مبلمان شهری چمستان

اهمیت و نقش مبلمان شهری در خدمت رسانی بر شهروندان

مبلمان شهری چمستان حامد کیانی دانشجوی دکتری برنامه ریزی شهری در دنیای کنونی، اهمیت و نقش مبلمان شهری در خدمت رسانی بر شهروندان پر واضح است. برنامه ریزان امور شهری معتقدند، علاوه بر خدمات رسانی و هویت سازی، کالبد شهر نیز از اهمیت بالایی برخوردار است. شهرهای امروزی با چنان رشد فزاینده، بی ضابطه و […]

مبلمان شهری چمستان
حامد کیانی
دانشجوی دکتری برنامه ریزی شهری

%da%a9%db%8c%d8%a7%d9%86%db%8c

در دنیای کنونی، اهمیت و نقش مبلمان شهری در خدمت رسانی بر شهروندان پر واضح است. برنامه ریزان امور شهری معتقدند، علاوه بر خدمات رسانی و هویت سازی، کالبد شهر نیز از اهمیت بالایی برخوردار است. شهرهای امروزی با چنان رشد فزاینده، بی ضابطه و افسار گسیخته ای در حال بزرگ شدن و فربه شدن می باشند که کنترل اوضاع اجتماعی و پرداختن به امور کالبدی شهرها و سر و سامان دادن آنها، سخت تر از گذشته شده و گاهی هویت و حفظ سیمای بصری در زیر پوشش عملکردها و پاسخ به نیاز روزمره شهروندان به فراموشی سپرده می شود.
ورود بی رویه جمعیت به شهرها و افزایش مهاجرت روستا به شهرهای ما و نیاز بیشتر به خدمات رسانی شهری مناسب، باعث بوجود آمدن کالبدی نامناسب و سیر قهقرایی در هویت و کالبد شهری می شود به نحوی که در بسیاری از موارد برای پاسخ گویی به نیاز شهروندان در امر خدمات شهری، دقت فدای سرعت شده و حفظ هویت و زیبایی، به ویژه در مبلمان شهری، قربانی نیازهای مقطعی و نسنجیده ی روزمره ی شهر می شود. بدون شک بخش عمده ای از عناصر تشکیل دهنده ی سیمای هر شهر (پارکها، پایانه ها، صندلی و نیمکت ها، ایستگاه اتوبوس، علایم، سطلهای زباله، بیلبوردها و …) مبلمان آن شهر است؛ اجزایی که گذشته از کاربردهای خاص خود به زیبایی و انتظام شهر نیز سامان می بخشند. طراحی درست و مناسب هر کدام از این عناصر با توجه به خصوصیات و نحوه مکان یابی مناسب آنها، می توانند در جهت تأمین نیاز شهروندان و القاء هویت آنها نقش مؤثری را ایفا کند.
طبعاً شکل گیری عناصر بصری که تصویر هر شهر را به وجود می آورند، خاطره ای را برای هر بیننده در ذهن باقی می گذارند، هنر طراح آن است که در کنار چیدمان این ابزار و اجزا، نیاز شهروندان را برطرف نموده و سیمایی زیبا به شهر بدهد؛ به طوری که شهروند احساس آرامش و راحتی را در برخورد با آن ها داشته باشد. نیمکت، تیرهای چراغ برق، صندوق پست و اتاقک تلفن، تابلوها، فضاهای سبز، آب نماها و بسیاری از اجزای دیگر تشکیل دهنده ی این نظم هستند. در بسیاری از شهرها فقط تابلوهای نصب شده (نه علائم رانندگی) خود به تنهایی می توانند به دلیل بی نظمی و اغتشاش و شلوغی سیما باعث به وجود آمدن تصویری نه چندان زیبا و آرامش بخش در شهر شوند. در شهرهای پیشرفته دنیا به همان اندازه که برای طرحهای جامع و تفصیلی اهمیت قایل می شوند، برای سیما و مبلمان شهری نیز هزینه ویژه ای در نظر گرفته می شود.
شهر چمستان، در دوره رشد افسار گسیخته شهرها چه به علت مهاجرت روستا ـ شهری، چه به علت ساکن شدن خوش نشینان پایتخت و دیگر استانها و چه به علت رشد طبیعی خود، با جهش قورباغه ای دائما بر رشد غیرقابل کنترل و نابسامان خود می افزاید. این نوع گستردگی، برنامه ریزان شهری را موظف به پاسخگویی هوشمندانه و کامل تر نیازهای ساکنان خود می نماید و این پاسخگویی میسر نمی شود جز با مکان یابی و جانمایی مناسب مبلمان شهری. در صورت جایگزینی مناسب مبلمان شهری، از طرفی هویت، کالبد و زیبایی شهروساکنان آن تعریف می شود و از طرف دیگر شهر با محیط خود خوانایی و سازگاری پیدا کرده که این خود در سرزندگی و شادابی شهروندان نیز تاثیر بسزایی دارد. مبلمان شهری باید به گونه ای طراحی و جانمایی شوند که امکان دسترسی آسان برای کودکان، سالمندان، بانوان و معلولان و بطور کل همه اقشار شهری فراهم شده و تامین کننده آسایش و راحتی و امنیت آنان باشد.
شهر چمستان بدلیل داران بودن جاذبه های طبیعی فراوان و ویژگی های آب و هوایی متنوع یکی از مقاصد ممتاز گردشگری استان مازندران در فصول مختلف سال بوده و پذیرای خیل عظیم گردشگران می باشد که این جذابیت شهری، پاسخگویی بهتر برای خدمات رسانی به شهروندان از طرف مسولان شهری را می طلبد، در کنار این نقاط قوت (جاذبه های متنوع) چمستان از منظر طراحی مبلمان شهری با ضعف هایی همراه می باشد که در صورت نایده گرفتن، قطعا به تهدیدی جدی در دراز مدت تبدیل خواهند شد. می توان گفت مبلمان شهری ناهمگون در نقاط مختلف شهر، چهره زیبایی را به شهر نداده است و بین عناصر شهر نمی توان هیچ گونه خوانایی و سازگاری را متصور شد. از جمله مبلمان شهری نامناسب شهر چمستان، می توان به وضع موجود پارک های کودک درون شهری آن اشاره نمود که در شرایط مطلوبی قرار ندارند و وسایل بازی کودکان و یا وسایل ورزشی آن از استاندارهای لازم برخوردا نیستند بر همین مبنا والدین هم تمایلی به استفاده از این امکانات محدود و غیراستاندارد برای کودکان خود ندارند. هدف اصلی این پارک ها بازگرداندن فضای باز به داخل محیط شهری است که در آن علاوه بر توجه به جنبه های زیست محیطی، افزایش سلامتی و بهداشت شهری هم مورد توجه قرار می گیرد که مزایایی مانند درمان بیماریهای روحی، میحطی مطلوب برای پرورش کودکان، یکپارچگی اجتماعی و حفظ آسایش دارد و نیز شاخصی برای ارتقای کیفیت فضای زندگی و توسعه شهر به شمار می رود. به عنوان نمونه می توان به “پارک میچکا” اشاره کرد که در فقر تجهیزاتی بسر می برد و تنها لقب پارک را با خود یدک می کشد. می توان گفت تنها پارک کشپل است که در آن اندک امکانات تفریحی کودکان آن هم در قبال پرداخت هزینه آن هم بیشتر در فصول سرد سال برای بومیان شهر قابل استفاده می باشد چرا که در فصول گرم سال بدلیل حجم بالای ترافیک و ازدحام جمعیت غیر بومی و بالا بودن هزینه، عملا برای بومیان قابل استفاده نمی باشد، از نظر دسترسی مقرون به صرفه نمی باشد و لذا امید والدین به تجهیز شدن پارکهای کودک درون شهری با دسترسی مناسب تر و امکانات درخور شهر خواسته ای معقول و بجا می باشد.
باید توجه داشت امکانات تفریحی و گردشگری کودکان باید بصورت رایگان، توسط شهرداریها و مدیران شهری در قالب پارکهای درون شهری امن و استاندارد درنقاط مختلف شهر و در فواصل کوتاهی از محل سکونت در اختیار شهروندان قرار بگیرد و یا اینکه با جذب سرمایه گذار و مساعدت شهرداری و شورای شهر پارک تفریحی مناسب و مجهز در محدوده داخلی شهر مکان یابی گردد و این همان چیزی می باشد که در برنامه ریزی شهری چمستان درطی سالیان اخیر توجهی به آن نشده است. مقوله دیگری که کمتر بدان توجه شده عدم جانمایی مناسب پایانه های مسافر بری برون شهری (بعنوان نمونه پایانه لاویج و واز) می باشد که بصورت سالیانه در حال تغییر مکان می باشد که این خود بر مشکلات بیشتر مسافران بویژه در فصول سرد سال می افزاید، می توان با تعیین یک مکان ثابت، کالبد زیبا تری به شهر بخشید، رضایت انسانی را تامین نمود، بار ترافیکی آن محدوده را کم نمود، احتمال تصادف عابران پیاده را به حدااقل رساند، شهر را سر و سامان داده و از سیر قهقرایی آن جلوگیری نمود.
امروزه در راستای توسعه ورزش همگانی، ایجاد روحیه نشاط و شادابی بین جوانان، نوجوانان، بانوان، بازنشسته ها و همچنین با هدف زیباسازی محیط شهری، ایستگاههای ورزشی متنوع و کاربردی در نقاط مختلف شهر آن گونه جانمایی می شوند که هم برای همگان به سهولت در دسترس و قابل استفاده باشد و هم چهره زیبا تری به سیمای شهر ببخشند که در شهر چمستان ایستگاههای ورزشی در مسیرهایی جانمایی شده اند که استفاده بهینه ای از آنها نمی شود (نمونه بارز آن جنب دادگاه چمستان و پایانه مسافربری چمستان به نور) و چندان کاربردی نمی باشد که این نشان از عدم مطالعه مناسب در اجرای این طرح می باشد.
از آنجایی که رابطه مستقیمی بین مبلمان شهری، رضایت شهروندان، زیبایی و هویت شهر و گردشگر پذیری وجود دارد امید آن است با ورود متخصصان و برنامه ریزان شهری آگاه به موضوعات شهری در عرصه انتخابات شهری گامی بلند در جهت ایجاد محیط شهری سالم، سرزنده، پویا و زیبا برداشت که نگارنده در مقالات بعدی به واکاوی بیشتر این موضوع خواهد پرداخت.

اخبار مرتبط


ارسال دیدگاه